Gent bouwt 180 passief woningen aan de Gasmeterlaan

Na jaren lang plannen zet de stad belangrijke stappen om van het terrein tussen de Gasmeterlaan en de Opgeëistenlaan een nieuw stadsdeel te maken. Tot 15 oktober kunnen geïnteresseerde bedrijven hun kandidatuur indienen om samen met de stad deze site te herontwikkelen:  een publiek private samenwerking (PPS). 

De oude industrie zal plaats maken voor woningen en groen. De oude industrie veroorzaakte een serieuze bodemverontreiniging. De productie van gas uit steenkool zorgde voor vervuiling met teer (vast en vloeibare vorm) en een grondwatervervuiling met o.a. cyanide. Op de vroegere Alcatel-site zijn solventen aanwezig. Ondertussen is de bodemverontreiniging volledig in kaart gebracht. Een bodemsaneringsproject is er echter nog niet.

Al de bodemvervuiling uit de bodem halen is duur. Zo duur dat geen enkele projectontwikkelaar aan de herontwikkeling van het terrein durfde beginnen. Samen met de Openbare Afvalstoffen Maatschappij (OVAM) en VITO werkte de stad daarom een alternatief saneringsconcept uit. Dit heet functioneel saneren: er wordt gesaneerd in functie van de activiteiten die er nadien plaats zullen vinden.. Het risico dat we in een tuin in contact komen met de vervuiling, is veel groter dan onder een verharde oppervlakte. Zo zijn de saneringsnormen ook aangepast aan het gebruik: de grond onder de tuinen moet het properst zijn, gronden onder verharde oppervlakten mogen vuiler zijn. De saneringsnormen zijn gebaseerd op risico’s voor toekomstige gebruikers..  Thierry Maene - dienst coördinatie van de stad Gent - 'Het is de bedoeling dat de partner een stedenbouwkundig ontwerp maakt dat rekening houdt met de verspreiding van de bodemvervuiling: het stedenbouwkundig plan en het saneringsplan worden slim in elkaar geschoven. Zo kunnen we de kosten voor sanering drukken en worden gezondheidsrisico’s voor toekomstige gebruikers weggenomen'  Op plaatsen met veel bodemvervuiling komen gebouwen, op de plaatsen zonder bodemvervuiling komen de tuinen en tussen de twee: het openbaar groen. Daarnaast wordt ook de verontreiniging veroorzaakt door de vloeibare teer die door de kleilaag komt, weggenomen. De saneringskost - afhankelijk van de exacte inplanting van de gebouwen - variëert tussen de 10 miljoen en 40 miljoen euro.

Het plan is zeer ambitieus op energievlak. In september besliste de stad dat van 40 % van de woningen die op deze site komen, volgens het passief huis principe gebouwd zullen worden. Dat zijn er 180 in totaal. Dit betekent dat deze woningen zo goed geïsoleerd zijn dat er geen verwarming meer nodig is. Dit passief huis concept geldt voor alle sociale woningen en de bugetwoningen. Hiermee krijgt Gent in één klap de grootste passief-huis wijk van heel België! De andere woningen moeten voldoen aan de E 50-60 / K30.  Met de aandacht voor energie wil men de historische link leggen met de vroegere functie van het terrein: de gasproductie. De oude gashouders worden trouwens als industrieel erfgoed bewaard en geïntegreerd in het openbaar park. Het plan heeft tot slot veel aandacht voor groenvoorzieningen. Na bezwaren vanuit de wijk werd het aantal woningen verminderd en meer plaats voorzien voor groen. Het algemeen concept vertrekt van een minimale groennorm van 30m² openbaar groen per inwoner.

Vanuit GMF zijn we tevreden met het concretiseren van het project na jarenlang plannen maken. De aanpak van de bodemverontreinig geeft echter een dubbel gevoel. Enerzijds een hoera: dankzij het saneringsconcept wordt eindelijk begonnen aan het opkuisen deze brownfield. Anderszijds: in de bodem blijft wel heel wat bodemvervuiling zitten, ook al vormt die geen gevaar voor toekomstige bewoners. Maar bovenal natuurlijk een dikke proficiat voor de 180 woningen volgens passiefhuisprincipe. Jammer dat ook voor de 'gewone woningen' niet gekozen werd voor de passief huis principe. We hopen alvast dat de private partner een projectvoorstel indient waarin alle woningen aan de passief huis criteria zullen voldoen. We zijn er van overtuigd dat hier een markt voor is.